PROJEKT NOWELIZACJI USTAWY O UTRZYMANIU CZYSTOŚCI I PORZĄDKU W GMINACH – NOWE KOMPETENCJE RAD GMIN
- Drozd & Pięta
- 12 lis 2025
- 4 minut(y) czytania
Na stronie Rządowego Centrum Legislacji w dniu 30 października 2025 r. opublikowano przygotowany przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska projekt ustawy w sprawie zmiany ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (numer z wykazu UD252).
Jak możemy przeczytać w uzasadnieniu do projektu ustawy, główne cele projektowanej ustawy obejmują dostosowanie systemu gospodarki odpadami do wymogów europejskich i oczekiwań społecznych. Z kolei odpowiedzią na potrzeby samorządów, mieszkańców oraz pozostałych interesariuszy ma być stworzenie bardziej efektywnego, sprawiedliwego oraz proekologicznego systemu zarządzania odpadami komunalnymi.
Wśród celów szczegółowych wskazuje się:
umożliwienie skuteczniejszego zarządzania gospodarką odpadami na poziomie lokalnym, w tym usprawnienia w zakresie egzekucji opłat i kontroli nad jakością segregacji;
wzrost poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu, a co za tym idzie zwiększenie efektywności selektywnego zbierania i recyklingu odpadów komunalnych;
uwzględnienie zmian związanych z rozszerzoną odpowiedzialnością producenta (ROP).
Na gruncie powyższych celów w projekcie pojawiły się również zapisy ustawy, które regulują nowe kompetencje rad gmin (miasta), a mianowicie:
w dodanych w art. 6j ust. 2c i 2d pojawiły się regulacje:
„2c. Jeżeli zostały zapewnione techniczne możliwości identyfikacji wytwarzanych odpadów komunalnych, rada gminy, w drodze uchwały, może wprowadzić opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi składającą się z części:
stałej – uwzględniającej koszty stałe funkcjonowania gminnego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2;
zmiennej – zależnej od masy wytwarzanych odpadów komunalnych przez mieszkańców danej nieruchomości i ustalanej w oparciu o stawki jednostkowe wynikające z rozstrzygniętego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w zakresie odbierania lub odbierania i zagospodarowania poszczególnych frakcji odpadów komunalnych.
2d. Uchwała, o której mowa w ust. 2c, może dotyczyć wszystkich albo niektórych nieruchomości, w zależności od zapewnienia technicznych możliwości identyfikacji wytwarzanych odpadów komunalnych. Łączna wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obliczona zgodnie z ust. 2c nie może przekroczyć maksymalnej stawki opłaty, o której mowa w art. 6k ust. 2a pkt 4.”
w dodanych w art. 6k ust. 4aa, 4d i 4e o treści:
„4aa. Rada gminy, w drodze uchwały, może zwolnić w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi:
właścicieli nieruchomości zabudowanych budynkami wielolokalowymi, w których mieszkańcy kompostują bioodpady stanowiące odpady komunalne w kompostowniku przydomowym, pod warunkiem zapewnienia nadzoru nad prawidłowym użytkowaniem kompostownika przez właściciela takiej nieruchomości;
właścicieli nieruchomości, na których znajduje się domek letniskowy, lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, rodzinne ogrody działkowe w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych, którzy kompostują bioodpady stanowiące odpady komunalne w kompostowniku przydomowym.
4d. Rada gminy, w drodze uchwały, może zwolnić w całości albo w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują osoby starsze w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o osobach starszych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1705 i z 2024 r. poz. 834) oraz osoby niepełnosprawne o każdym albo wybranym stopniu niepełnosprawności, których niepełnosprawność została potwierdzona stosownym orzeczeniem, o którym mowa w art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 913), oraz określić warunki uzyskania zwolnienia z opłaty lub jej części.
4e. W przypadku nieruchomości zabudowanej budynkiem wielolokalowym rada gminy nakłada w uchwale, o której mowa w ust. 4d, na właściciela tej nieruchomości obowiązek obniżenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi przypadających na osobę objętą zwolnieniem, o którym mowa w ust. 4d, w wysokości odpowiadającej kwocie zwolnienia.”
w dodanych w art. 6ra ust. 1a i 1b oraz ust. 2 w postaci:
„1a. Rada gminy może postanowić, w drodze uchwały, o której mowa w ust. 1, o odpłatnym przyjmowaniu przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych odpadów niestanowiących odpadów komunalnych w przypadku, gdy nie są one objęte zwolnieniem, o którym mowa w art. 45 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
1b. W uchwale, o której mowa w ust. 1, rada gminy może postanowić o odpłatnym przyjmowaniu odpadów komunalnych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości nieobjętych systemem odbierania odpadów komunalnych zorganizowanym przez gminę.”,
2. W uchwale, o której mowa w ust. 1, rada gminy określa rodzaje przyjmowanych odpadów niestanowiących odpadów komunalnych oraz może określić maksymalną masę lub liczbę sztuk tych odpadów przyjmowanych z gospodarstwa rolnego lub od właścicieli nieruchomości nie objętych systemem odbierania odpadów komunalnych zorganizowanym przez gminę.”
W kontekście działalności rady gminy (miasta) istotną propozycją jest dodanie art. 6kb w brzmieniu:
„Art. 6kb. 1. W przypadku stwierdzenia nieważności uchwały, o której mowa w art. 6k ust. 1,w całości albo w części dotyczącej określenia wysokości stawek opłaty za gospodarowanie opłatami komunalnymi, wysokość tej opłaty za okres od dnia wejścia w życie tej uchwały do dnia, w którym stwierdzenie nieważności tej uchwały stało się prawomocne, przelicza się ponownie, stosując stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązujące w wyniku stwierdzenia nieważności tej uchwały.
2. Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1, wysokość uiszczonych opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi pobrana na podstawie uchwały, której nieważność stwierdzono, przewyższa wysokość ponownie przeliczonej opłaty, nadpłatę z tego tytułu zalicza się na poczet przyszłych zobowiązań z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
3. Do nadpłaty nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa dotyczących odroczenia terminu płatności należności oraz umarzania zaległych zobowiązań i odsetek za zwłokę, chyba że przepisy działu IV tej ustawy stanowią inaczej.”.
Jednocześnie w myśl art. 2 projektu ustawy, rada gminy (miasta) będzie obowiązana dostosować uchwały wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 do przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w terminie 12 miesięcy od wejścia jej w życie.
Więcej o nowelizacji ustawy:
Zainteresował Cię ten temat, masz wątpliwości lub pytania, a może potrzebujesz profesjonalnego wsparcia? Zapraszamy do kontaktu - Grzegorz Drozd, radca prawny, wspólnik w Kancelarii Drozd & Pięta.
Komentarze